# EUSpace16: Ní féidir leis an AE 'cath an spáis a chailleadh'

“Tá an t-am ann margadh aonair a chruthú don spás san Eoraip chun tacú le taighde spáis agus chun an leas is fearr a bhaint as na sineirgí méadaitheacha idir beartas tionsclaíochta spáis agus cosaint,” a dúirt Antonio Tajani FPE, céad leas-uachtarán Pharlaimint na hEorpa.

Iarrann an Grúpa EPP ar an gCoimisiún Eorpach 'Straitéis Spáis don Eoraip' chuimsitheach agus uaillmhianach a chur ar aghaidh chun an leas is fearr a bhaint as infheistíochtaí an AE i gcumas spáis.

“Ach is tábhachtaí,” dar le Tajani, a bhí ina choimisinéir Eorpach don tionscal chomh maith, “sochair inláimhsithe a chruthú do shaoránaigh agus gnólachtaí na hEorpa. Sin an fáth a bhfuil beartas cuimsitheach spáis tionsclaíochta ag teastáil ón Eoraip.”

Fostaíonn an earnáil spáis níos mó ná 320,000 duine san AE - ó dhéantúsaíocht go hoibríochtaí spáis agus seirbhísí iartheachtacha - agus cuireann sí €52 billiún le geilleagar an AE.

Idir 2014 agus 2020, caithfear níos mó ná €12bn ar chur chun feidhme thrí chlár spáis an AE: na cláir um loingseoireacht satailíte Galileo agus EGNOS, an clár um breathnadóireacht talún Copernicus, agus taighde spáis faoi Fhís 2020.

Chuir Françoise Grossetête FPE, Leas-Chathaoirleach an Ghrúpa EPP atá freagrach as a Ghrúpa Oibre ar an nGeilleagar agus an Comhshaol, in iúl gur féidir le hearnáil an spáis cabhrú linn aghaidh a thabhairt ar dhúshláin dhomhanda, amhail athrú aeráide nó tubaistí nádúrtha: “Caithfidh an Eoraip a bheith i gceannas ar an nuálaíocht sa earnáil an spáis chun tairbhí a uasmhéadú dár mbeartais phoiblí straitéiseacha agus do shaoránaigh na hEorpa trí fheidhmiú nua ar sheirbhísí spáis. Is sampla nithiúil é an t-athrú aeráide inar féidir le satailítí a lán faisnéise a sholáthar.”

Dúirt Uachtarán Idirghrúpa Parlaiminteach Sky and Space, Monika Hohlmeier FPE: “Tá iomaíochas agus nuachóiriú ár dtionscail bunaithe ar ár gcumas úsáid a bhaint as Copernicus agus Galileo. Déanfaidh córais chliste an domhan teicniúil, táirgeadh earraí agus an modh maireachtála a réabhlóidiú. Is í an cheist is tábhachtaí: an mbeidh an AE in ann na hathruithe móra sa tionscal agus ar mhargadh an tsaothair a mhúnlú? Chun tacú le teicneolaíochtaí Eorpacha a chur isteach sa mhargadh agus chun ár n-iarrachtaí airgeadais a neartú sna réimsí sin, ní mór dúinn díriú ar fhorbairtí nua."

Dúirt Franck Proust FPE, Ball de Bhord Idirghrúpa Parlaiminteach an Spéir agus an Spáis, go bhfuil tionscal spáis an AE faoi bhrú mar gheall ar líon méadaitheach tíortha a bhfuil rochtain ar an margadh á fháil acu: “Dá bhrí sin, neartaítear ár dtionscal chun ár rochtain neamhspleách ar an margadh a chinntiú. ba cheart go mbeadh spás mar thosaíocht againn chomh maith le tosaíocht ag an gCoimisiún Eorpach agus ag na Ballstáit."

Ina theannta sin, tá sineirgí idir na hearnálacha sibhialta agus cosanta i bhfad níos lú forbartha san Eoraip ná mar atá i gcás príomhiomaitheoirí.

“Níor cheart go mbeadh eagla orainn úsáid a bhaint as cláir satailíte an AE, freisin i réimse slándála a thuigtear go forleathan amhail rialú teorann, breathnú ar shreabha imirce, rialú aerthráchta agus mhuirí agus go leor leor eile”, a mhínigh Bogdan Zdrojewski FPE, Rapóirtéir ar an tionscnamh Tuarascáil 'Acmhainní spáis do shlándáil agus do chosaint na hEorpa'.

Chuir Marian-Jean Marinescu FPE, Leas-Chathaoirleach an Ghrúpa EPP atá freagrach as Beartais Bhuiséid agus Struchtúracha, béim ar an ngá atá le creat rialachais athnuaite ar leibhéal an AE: “Tá comhordú níos fearr ag teastáil uainn idir na gníomhaithe go léir. Agus tá ról na Gníomhaireachta Eorpaí Spáis ríthábhachtach maidir le cláir agus gníomhaíochtaí spáis an AE a chomhlíonadh.”