Grúpa GUE / NGL: 'Ba cheart do bhallstáit cinneadh a dhéanamh ar a bhfuil tábhachtach dá n-oidhreacht náisiúnta'

Baintear timpeall 40,000 réad cultúrtha go neamhdhleathach as tíortha an AE gach bliain agus ní thugtar ach dornán díobh ar ais riamh. An 10 Aibreán, vótálann coiste cultúir an EP ar mhargadh neamhfhoirmiúil le rialtais chun reachtaíocht an AE a nuashonrú chun filleadh na gcuspóirí seo a éascú. Roimh an vótáil, labhair Marie-Christine Vergiat, ball Francach den ghrúpa GUE / NGL atá freagrach as na pleananna seo a stiúradh tríd an bParlaimint, faoin gcaoi a bhfeabhsóidh na hathruithe seo an cás.

Ó 1993 níor tionscnaíodh ach 15 imeacht ar ais agus níor éirigh ach le seacht gcinn acu. Cén fáth a laghad agus cad a athróidh?

Is léir nár oibrigh an reachtaíocht seo. Ach ní mór dúinn an comhthéacs a mheas: cruthaíodh treoir 1993 nuair a bhí deireadh á chur le teorainneacha inmheánacha an AE. Bhí sé mar aidhm aige oidhreacht náisiúnta na mballstát a chosaint, na hearraí cultúrtha is mó le rá acu.

Ceann de na príomhfhadhbanna is ea iarscríbhinn na treorach reatha, ag liostáil na n-earraí cultúrtha a d’fhéadfadh a bheith faoi réir imeachtaí ar ais. Chiallaigh sé seo ar bhealach nach raibh saorchead ag na ballstáit cinneadh a dhéanamh faoi na rudaí a mheas siad a bheith ina gcuid thábhachtach dá n-oidhreacht chultúrtha agus ba cheart a mheas mar sheoda náisiúnta. Táimid tar éis a chinneadh deireadh a chur leis an iarscríbhinn.

Is í an fhadhb eile ná na tairseacha d’aois agus luach airgeadais rudaí, go háirithe iad siúd atá faoi réir gáinneála, mar shampla pictiúir. Ní cháilíonn ach pictiúir an-daor d’imeachtaí ar ais. Níl ciall leis, toisc gur faoi gach ballstát atá sé cinneadh a dhéanamh faoi na rudaí atá tábhachtach dá n-oidhreacht náisiúnta, mar a deirtear sna conarthaí.

Tá feidhm ag an reachtaíocht seo maidir le hearraí cultúrtha a baineadh go neamhdhleathach tar éis 1993. Cén fáth 1993 agus cad fúthu siúd a goideadh roimh an dáta seo?

Freagraíonn sé do dhíothú teorainneacha inmheánacha an AE. De bharr na treorach feabhsaithe beifear in ann rudaí a baineadh go neamhdhleathach roimh 1993 a thabhairt ar ais, ach beidh ar bhallstáit teacht ar chomhaontú. Ní oibreoidh an nós imeachta ach má thagann siad ar chomhaontú.

An bhféadfá roinnt samplaí a thabhairt d’earraí cultúrtha tábhachtacha nárbh fhéidir a thabhairt ar ais go dtí seo mar gheall ar na bealaí éalaithe sa reachtaíocht?

Is beag samplaí atá ann. Go minic socraíonn ballstáit gan imeachtaí a sheoladh mar gheall ar na tairseacha. Luaigh an Coimisiún Eorpach iarraidh ón Ungáir, a bhí ag iarraidh pictiúr den 17ú haois, a díoladh lasmuigh den tír ar € 46,000 in 2009, a fháil ar ais. Toisc go bhfuil an tairseach socraithe ag € 150,000, níor éirigh leis an nós imeachta. Anois ní bheidh aon tairseach ann.

Comhroinn an t-alt seo: